Mga Kasangkapan at Kapaki-pakinabang na Sanggunian
Inilalakad ng pahinang ito ang isang Misa Rezada (Low Mass) ng Misal Romano ng 1962, ang tradisyonal na Misa sa Latin, mula simula hanggang wakas. Isinulat ito para sa unang beses na dadalo: kung ano ang nangyayari sa bawat bahagi, at kung lumuluhod, tumatayo o umuupo ang mga tao. Buksan ito sa iyong telepono sa likod ng simbahan, o basahin sa gabi bago ka pumunta.
Tatlong bagay ang nakatutulong sa unang pagdalo.
Ang misal ay ang aklat ng Misa. Ang hand missal (o "daily missal") ay bersiyon para sa mga nasa upuan, na may Latin sa isang panig at salin sa Ingles sa tabi nito. Naglalaman ito ng Ordinaryo, ang mga panalanging pare-pareho sa bawat Misa, at ng Propio, ang mga bahaging nagbabago ayon sa araw: ang Introit, Kolekta, Epistola, Gradual, Ebanghelyo, berso ng Ofertoryo, Sekreta, berso ng Komunyon at Postkomunyon. May mga laso para markahan ang Ordinaryo at ang Misa ng araw at makalipat sa pagitan ng dalawa.
Sa simula, sapat na ang libreng buklet sa pintuan: saklaw nito ang Ordinaryo, at maaari kang makinig sa mga pagbasa. Kapag gusto mo na ng buong misal, dalawa sa pinakamahusay na nalilimbag ay ang 1962 Roman Catholic Daily Missal mula sa Angelus Press, isa sa pinakamahuhusay na tagapaglathala ng mga tradisyonal na aklat Katoliko, at ang 1962 Daily Missal mula sa Baronius Press, na gumagamit ng Douay-Rheims para sa mga teksto ng Kasulatan. Kapwa sumusunod ang dalawa sa kalendaryo ng 1962. Ipinagbibili rin ito sa pamamagitan ng Latin Mass Society ng England at Wales. Maaaring nagbebenta ng misal ang sarili mong kapilya o makapag-order para sa iyo, kaya magtanong pagkatapos ng Misa.
May dalawang hati ang Misa. Ang una, ang Misa ng mga Katekumeno, ay panalangin at mga pagbasa. Ang ikalawa, ang Misa ng mga Binyagan, ay ang paghahandog ng tinapay at alak, ang Konsagrasyon at ang Banal na Komunyon. Ang mga lumang pangalan ay mula pa sa unang Simbahan, nang ang mga naghahanda pa para sa binyag ay pinalalabas bago ang ikalawang hati.
Sa mga talaan ng Latin at Tagalog sa pahinang ito, ang mga sagot na kapareho ng sa Misa sa Tagalog ay ayon sa Misal sa Tagalog ng Kumperensiya ng mga Obispong Katoliko ng Pilipinas; ang iba ay salin ng Latin.
Pumapasok ang pari kasama ang sakristan, dala ang nakatakip na kalis. Inilalagay niya ito sa dambana, binubuksan ang misal at bumababa sa paanan ng mga baitang ng dambana. Tumayo habang pumapasok siya.
Sa ibaba ng mga baitang, nag-aantanda ang pari at binibigkas ang Salmo 42 (Judica me) kasama ang sakristan, isang panalangin ng pananabik na umakyat sa dambana ng Diyos. Hindi ito binibigkas sa Panahon ng Pasyon at sa mga Misa de Requiem. Pagkatapos, binibigkas ng pari ang Confiteor, ang panalanging nagtatapat ng kasalanan, at binibigkas din ito ng sakristan para sa bayan, at ipinananalangin ng pari ang kanilang kapatawaran. Lumuhod.
| Introibo ad altare Dei. | Papasok ako sa dambana ng Diyos. |
| Ad Deum qui laetificat juventutem meam. | Sa Diyos na nagbibigay-galak sa aking kabataan. |
Ang talaang ito ay salin ng Latin upang makatulong sa pagsunod, hindi isang aprobadong tekstong liturhiko.
Pagkatapos, umaakyat ang pari sa mga baitang, nananalangin nang tahimik na siya'y linisin, at hinahagkan ang dambana.
Sa kanang panig ng dambana (ang "panig ng Epistola"), binabasa ng pari ang Introit, isang maikling berso, karaniwang mula sa mga Salmo, na nagbabago araw-araw at nagtatakda ng diwa nito. Dati itong awit na inaawit habang pumapasok ang kaparian. Lumuhod.
Pagbalik sa gitna, binibigkas ng pari at ng sakristan ang Kyrie, eleison ("Panginoon, kaawaan mo kami") nang tatlong ulit, ang Christe, eleison nang tatlong ulit, at ang Kyrie, eleison nang tatlong ulit muli: siyam na daing para sa awa. Griyego ang mga salita, naiwan mula sa pinakaunang mga araw ng Simbahan sa Roma. Lumuhod.
Sa mga kapistahan at sa karamihan ng Linggo, binibigkas ng pari ang Gloria in excelsis Deo, ang himno ng papuri na nagsisimula sa awit ng mga anghel sa Betlehem. Hindi ito binibigkas sa mga karaniwang Linggo at araw ng mga panahon ng pagsisisi, ang Adbiyento at ang mga linggo bago ang Pasko ng Muling Pagkabuhay, at sa mga Requiem. Lumuhod.
Hinahagkan ng pari ang dambana, humaharap sa bayan at bumabati sa kanila, at sumasagot ang sakristan para sa lahat.
| Dominus vobiscum. | Sumainyo ang Panginoon. |
| Et cum spiritu tuo. | At sumainyo rin. |
Pagkatapos ay sinasabi niya ang Oremus ("Manalangin tayo") at binabasa ang Kolekta, ang panalangin ng araw, na nagtitipon sa panalangin ng Simbahan sa kapistahan o panahong iyon. Sa ilang araw, higit sa isa ang binibigkas. Lumuhod.
Binabasa ng pari ang unang pagbasa, karaniwang mula sa isa sa mga sulat ng mga Apostol, sa Latin. Sa dulo, sumasagot ang sakristan ng Deo gratias ("Salamat sa Diyos"). Umupo.
Nasa panig pa rin ng Epistola, binabasa ng pari ang Gradual, mga berso ng isang salmo sa pagitan ng dalawang pagbasa, na sinusundan ng Aleluya o, sa mga panahon ng pagsisisi, ng mas mahabang salmo na tinatawag na Tract. Umupo.
Dinadala ng sakristan ang misal sa kaliwang panig (ang "panig ng Ebanghelyo"). Yumuyuko ang pari sa gitna at nananalangin na linisin ang kanyang puso at labi upang ipahayag ang Ebanghelyo, saka ito binabasa. Habang ipinapahayag niya ito, kinukrusan niya ang aklat at pagkatapos ang sarili sa noo, labi at dibdib gamit ang hinlalaki, at marami ang gumagawa ng gayunding maliliit na krus. Tumayo.
Sa mga Linggo at kapistahan, madalas basahing muli ng pari ang Epistola at Ebanghelyo sa Ingles at saka nangangaral. Nasa Ingles ang sermon. Umupo.
Sa mga Linggo at malalaking kapistahan, binibigkas ng pari ang Kredo ng Nicea, ang pagpapahayag ng pananampalataya ng Simbahan. Sa mga salitang Et incarnatus est ("at nagkatawang-tao"), ang lahat ay lumuluhod o nagluluhod-isang-tuhod sandali, bilang parangal sa Pagkakatawang-tao. Kung hindi, tumayo.
Muling bumabati ang pari sa bayan at binabasa ang berso ng Ofertoryo. Nagsisimula na ngayon ang Misa ng mga Binyagan. Inihahandog niya ang tinapay sa patena, nagbubuhos ng alak at isang patak ng tubig sa kalis at inihahandog ito, saka hinuhugasan ang kanyang mga daliri (ang Lavabo, mula sa salmong binibigkas niya habang ginagawa ito). Humaharap sa bayan, sinasabi niya ang Orate, fratres ("Manalangin kayo, mga kapatid"), na hinihiling sa kanila na ipanalangin na ang kanyang sakripisyo at ang kanila ay maging kalugud-lugod sa Diyos; sumasagot ang sakristan. Umupo; sa ilang lugar, lumuluhod na ang mga tao mula rito.
Binibigkas ng pari ang Sekreta, ang panalangin sa mga alay, sa mahinang tinig na hindi naririnig. Ito ang pinakamatandang panalangin ng paghahandog sa Misang Romano, at nagbabago ito araw-araw gaya ng Kolekta. Nagtatapos ito nang malakas sa Per omnia saecula saeculorum ("magpasawalang hanggan"). Umupo o lumuhod gaya ng mga nasa paligid mo.
Isang maikling dayalogo ang nagbubukas sa dakilang panalangin ng pasasalamat: sinasabi ng pari ang Sursum corda, na nag-aanyaya sa lahat na itaas ang kanilang puso sa Panginoon, at sumasagot ang sakristan para sa bayan. Pagkatapos ay binabasa ng pari ang Prepasyo, isang himno ng pasasalamat na nag-iiba ayon sa panahon at kapistahan at nagtatapos sa pakikiisa sa papuri ng mga anghel. Lumuhod (sa ilang lugar, nananatiling nakaupo ang mga tao hanggang sa Sanctus).
Sinasabi ng pari ang "Santo, Santo, Santo" (Sanctus), ang awit ng mga anghel sa aklat ni Isaias, na sinusundan ng Benedictus qui venit, ang sigaw ng mga tao noong Linggo ng Palaspas. Pinatutunog ng sakristan ang kampanilya. Lumuhod mula rito hanggang pagkatapos ng Komunyon.
Ang Kanon ang puso ng Misa, ang di-nagbabagong panalanging Eukaristiko ng Ritong Romano, at binibigkas ito nang tahimik. Ipinananalangin ng pari ang Simbahan, ang Papa at ang obispo, at ang mga buháy na nais niyang alalahanin, at ginugunita ang Mahal na Birhen, ang mga Apostol at ang mga unang martir ng Roma. Ito ang pinakatahimik na bahagi ng Misa: panahon para sa sarili mong tahimik na panalangin. Lumuhod.
Kinukuha ng pari ang ostiya at binibigkas sa ibabaw nito ang mga salita ni Kristo sa Huling Hapunan, saka ganoon din sa kalis. Sa pamamagitan ng mga salitang ito, ang tinapay at alak ay nagiging Katawan at Dugo ni Kristo. Pagkatapos ng bawat isa, nagluluhod-isang-tuhod siya, itinataas nang mataas sa ibabaw ng kanyang ulo ang Banal na Ostiya at pagkatapos ang Kalis upang makita at sambahin ng bayan, at muling nagluluhod-isang-tuhod. Pinatutunog ng sakristan ang kampanilya sa bawat pagtataas. Tumingala sa Ostiya at sa Kalis habang itinataas; iyuko ang ulo habang nagluluhod-isang-tuhod ang pari. Lumuhod.
| Hoc est enim Corpus meum. | Sapagkat ito ang aking Katawan. |
Nagpapatuloy nang tahimik ang Kanon: inihahandog ng pari ang sakripisyo sa Diyos, ipinananalangin ang mga patay, at humihingi ng bahagi kasama ng mga santo para sa "aming mga makasalanan", habang dinadagukan ang kanyang dibdib. Nagtatapos ito nang malakas sa Per omnia saecula saeculorum, at sumasagot ang sakristan ng Amen.
Binibigkas ng pari nang malakas ang Ama Namin; sinasagot ng sakristan ang huling linya para sa lahat, Sed libera nos a malo ("At iadya mo kami sa lahat ng masama"). Pagkatapos ay hinahati ng pari ang Ostiya at hinahayaang mahulog ang isang maliit na piraso sa kalis. Lumuhod.
Habang dinadagukan ang kanyang dibdib, sinasabi ng pari nang tatlong ulit ang Agnus Dei, qui tollis peccata mundi ("Kordero ng Diyos, na nag-aalis ng mga kasalanan ng sanlibutan"), na dalawang ulit nagtatapos sa "maawa ka sa amin" at sa ikatlo ay "ipagkaloob mo sa amin ang kapayapaan". Pagkatapos ay binibigkas niya ang mga tahimik na panalangin bago ang sarili niyang Komunyon at tinatanggap ang Ostiya at ang Mahal na Dugo. Lumuhod.
Humaharap ang pari sa bayan na nakataas ang isang Ostiya at nagsasabi:
| Ecce Agnus Dei, ecce qui tollit peccata mundi. | Ito ang Kordero ng Diyos, ito ang nag-aalis ng mga kasalanan ng sanlibutan. |
| Domine, non sum dignus, ut intres sub tectum meum: sed tantum dic verbo, et sanabitur anima mea. | Panginoon, hindi ako karapat-dapat na magpatuloy sa iyo, ngunit sa isang salita mo lamang ay gagaling na ako. |
Ang ikalawang linya, ang mga salita ng senturion sa Ebanghelyo, ay binibigkas nang tatlong ulit. Ang mga tatanggap ay umaakyat at lumuluhod sa barandilya ng dambana. Ibinibigay ang Komunyon sa anyo ng tinapay lamang, sa dila. Madalas may puting tela sa barandilya: ilagay ang iyong mga kamay sa ilalim nito. Habang ibinibigay ang Ostiya, binibigkas ng pari ang isang maikling pagpapala sa Latin, "Ingatan nawa ng Katawan ng Ating Panginoong Hesukristo ang iyong kaluluwa hanggang sa buhay na walang hanggan. Amen", at siya mismo ang nagsasabi ng Amen, kaya hindi ka sasagot. Ibuka lamang ang bibig, bahagyang ilabas ang dila, tanggapin, at bumalik sa iyong lugar.
Ang mga Katolikong wastong nakahanda lamang ang tumatanggap ng Banal na Komunyon: nasa kalagayan ng grasya at nakapag-ayuno bago ang Eukaristiya, na sa kasalukuyang batas ng Simbahan ay isang oras. Kung hindi ka tatanggap, manatiling nakaluhod sa iyong lugar at gumawa ng espirituwal na pakikinabang. Pagkatapos ay may panahon para sa tahimik na pasasalamat: lumuhod, o umupo kapag naibalik na ang Santisimo Sakramento sa tabernakulo.
Nililinis ng pari ang kalis at binabasa ang berso ng Komunyon sa panig ng Epistola. Pagkatapos ay muli siyang bumabati sa bayan at binabasa ang Postkomunyon, isang panalangin ng pasasalamat at pakiusap na katugma ng Kolekta at Sekreta ng araw. Lumuhod.
Humaharap ang pari sa bayan at sinasabi ang Ite, missa est. Mahirap isalin ang mga salita; ang lumang kahulugan ay ang pormal na pagpapauwi sa bayan. Sa mga Requiem, ang sinasabi ng pari ay Requiescant in pace ("Magpahinga nawa sila sa kapayapaan"). Lumuhod.
| Ite, missa est. | Tapos na ang Misa. Humayo kayo sa kapayapaan. |
| Deo gratias. | Salamat sa Diyos. |
Binibigkas ng pari ang isang maikling panalangin na tanggapin nawa ng Diyos ang sakripisyo (Placeat tibi), saka humaharap at binabasbasan ang bayan sa ngalan ng Santisima Trinidad. Mag-antanda. Lumuhod.
Sa panig ng Ebanghelyo, binabasa ng pari ang simula ng Ebanghelyo ni San Juan (Juan 1:1-14), "Sa pasimula ay ang Verbo". Sa mga salita sa ibaba, ang lahat ay nagluluhod-isang-tuhod kasama ng pari. Nagsimula ang pagbasang ito bilang pribadong debosyon pagkatapos ng Misa at naging bahagi ng Misal ni San Pio V. Tumayo, at magluhod-isang-tuhod sa Pagkakatawang-tao.
| Et Verbum caro factum est. | At ang Verbo ay nagkatawang-tao. |
Ang talaang ito ay salin ng Latin upang makatulong sa pagsunod, hindi isang aprobadong tekstong liturhiko.
Pagkatapos ng Misa Rezada, lumuluhod ang pari sa paanan ng dambana at pinangungunahan ang bayan sa mga panalanging ipinangalan kay Papa Leon XIII, na unang humiling nito: tatlong Aba Ginoong Maria, ang Aba Po Santa Mariang Hari, ang panalangin kay San Miguel Arkanghel, at isang tatlong-ulit na pagtawag sa Sagradong Puso. Hiniling pagkatapos ni Papa Pio XI na ihandog ang mga ito para sa mga tao ng Rusya. Hindi bahagi ng mismong Misal ang mga ito, at hindi binibigkas pagkatapos ng Misang inaawit. Lumuhod, at makiisa.
Pagkatapos ay umaalis ang pari. Tumayo habang siya'y lumalabas. Marami ang nananatili nang ilang minuto para sa tahimik na pasasalamat.
Ang lahat ng nasa itaas ay naglalarawan ng isang Misa Rezada, na idinaraos ng isang pari kasama ang isang sakristan. Ito ang karaniwang Misa sa araw ng trabaho, at marami ring maagang Misa sa Linggo ang Misa Rezada. Ang mas buong anyo ng rito ay ang Misa Mayor (High Mass), kung saan inaawit ang lahat ng maaaring awitin.
Sa Misang inaawit, mas madalas tumayo ang mga tao: sa Gloria at Kolekta, sa Prepasyo, sa Pater Noster at sa Postkomunyon. Hindi binibigkas ang mga panalanging Leonino. Kung hindi, pareho ang ayos ng Misa sa Misa Rezada, kaya angkop pa rin ang paglalakad sa itaas.
Nag-iiba ang mga kaugalian sa bawat simbahan. Kung lumuluhod ang mga nasa paligid mo kung saan sinasabi ng listahang ito na umupo, lumuhod kasama nila.
Para sa Misa ni Papa San Pablo VI, tingnan ang paliwanag sa Novus Ordo.
Mga Kasangkapan at Kapaki-pakinabang na Sanggunian · Simula · Lahat ng santo